Asit saldırılarına karşı bir mücadeleci: Laxmi Agarwal

- Fidan YILDIRIM
254 views
Laxmi Agarwal, Hindistan’da asit saldırısı mağdurlarının hakları için kampanya yürüten ve kendisi de asit mağduru olan mücadeleci bir kadın ve TV sunucusudur. 2014 yılından bu yana “Udaan” adlı bir televizyon programı yapmaktadır. Kurucusu ve başkanı olduğu Laxmi Vakfı asit saldırısı mağdurları için faaliyet yürüten bir sivil toplum örgütüdür.  

Hindistan kadınlara karşı asit saldırılarının yaygın olduğu bir ülke. Her yıl çok sayıda kadın bu acımasız saldırının kurbanı olmakta; yüzünde, bedeninde, ruhunda onulmaz yaralar açılmaktadır. Bu insanlıkdışı saldırının hedeflerinden biri olan Laxmi Agarwal, bir kurban olarak kalmayıp bu saldırıların son bulması ve Hindistan devletinin bu konuda üzerine düşen sorumluluğu yerine getirmesi için genç yaşında büyük bir mücadele vermiş ve önemli kazanımların elde edilmesini sağlayarak sembol bir isim haline gelmiştir.

15 yaşında asit saldırısına uğradı

Laxmi Agarwal 1 Haziran 1990’da Hindistan’ın Yeni Delhi şehrinde orta halli bir ailede dünyaya geldi. 2005 yılında henüz 15 yaşında bir çocuk ve 11. sınıf öğrencisiyken, mahallesinde çalışan ve arkadaşının ağabeyi olan, 32 yaşındaki Naeem Khan adlı bir adam birgün karşısına çıktı ve kendisine evlenme teklif etti. Laxmi teklifi reddetti ama ailesi kendisini suçlayıp eğitimine son verir korkusuyla bundan kimseye söz etmedi. Aradan on ay geçtikten sonra Laxmi sabah saatlerinde pazardan dönerken Naeem Khan bir kez daha karşısına çıktı ve teklifini yineledi. Laxmi cevap vermedi. Çok zaman geçmeden Naeem Khan ve ağabeyi Kamran’ın asitli saldırısına maruz kaldı. Kamran motorsikletini sürerken arkadan Laxmi’ye seslendi, arkasında oturan Naeem de Laxmi döndüğü anda yüzüne asit fırlattı. Bayılan Laxmi kendine geldiğinde ayağa kalkmaya ve yardım istemeye çalıştı fakat bu kez de yolda birçok trafik kazası geçirdi. Onun durumunu gören Arun Singh adlı bir adam polis çağırdı ama Laxmi’nin cildinin eriyip döküldüğünü fark ettiğinde yardım için beklemenin geç olabileceğini anladı. Bir kişi onun yanıklarını azaltmak amacıyla yüzüne su döktü, ne var ki bu, asitin aşağı doğru akarak boynunu da yakmasına yol açtı. Arun onu arabasının arka koltuğuna yerleştirdi ve Dr. Ram Manohar Lohia Hastanesi’ne götürdü. Hemen polis geldi. Arun Laxmi’den ailesinin kim olduğunu ve oturduğu yeri öğrendi. Evlerine giderek aileyi bilgilendirdi ve onları arabasıyla hastaneye götürdü. Laxmi göz ameliyatının yanısıra birçok operasyon geçirdi. Naeem Khan tutuklanarak on yıl hapis cezasına çarptırıldı.

Yaşadı ve asit saldırılarına karşı mücadele etti

Laxmi Agarwal yaşadıklarının yasını tutup oturmak yerine, bu tür saldırıların önlenmesi için harekete geçmeyi tercih etti. Asit satışlarının denetim altına alınması amacıyla 27 bin imza topladı. 2006 yılında Hindistan Yüksek Mahkemesi’ne bu imzaları sunarak kamu yararı davası açtı. Asit saldırısı suçunu ele almak üzere yeni bir yasa çıkarılmasını veya Hindistan Ceza Kanunu, Hindistan Deliller Yasası ve Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu gibi mevcut ceza yasalarında değişiklik yapılmasını, kendisine de tazminat ödenmesini talep etti. Ülke çapında kadınlara yönelik asitli saldırıların arttığını ifade ederek asit satışının tamamen yasaklanması için yalvardı.Duruşma görülürken, Merkezi Hükümet, asit satışını düzenleyen bir yasanın çıkarılması ve bu tür mağdurların tedavisi, bakımı ve rehabilitasyonu için bir politika oluşturmada eyalet hükümetleriyle birlikte çalışacağı konusunda mahkemeye güvence verdi. Ne var ki Merkez bir plan üretemedi ve mahkeme hükümeti ciddiyetsizlikle suçlayarak, kimyasal saldırıları önlemek amacıyla asit satışını sınırlamaya dair bir politika oluşturmaması halinde müdahale edip emir vereceği konusunda hükümeti uyardı.
2013 yılında Agarwal’in talebini haklı bulan Yüksek Mahkeme Hindistan’da asit satışı konusunda bir dizi yeni kısıtlama getirdi. Buna göre, 18 yaşından küçüklere asit satışı yasaklandı ve alıcının fotoğraflı bir kimlik kartı sunması zorunluluğu getirildi. Mahkeme, asit saldırısı mağdurları için tıbbi tedavi, sonrasında bakım, rehabilitasyon ve tazminat konusunda uyulması gereken talimatları da yayınladı.

Yaşadıklarını bir şiirle dile getirdi

Asit saldırısından kurtulanlar seslerini duyurmak amacıyla, asit saldırısı mağdurları için acil adalet ve rehabilitasyon talebiyle açlık grevine girdiler. Agarwal, bu saldırıya maruz kaldığı sıradaki durumunu bir şiirle dile getirdi.
Agarwal’in uğradığı saldırı sonucu yaşadıkları, “Hindustan Times” adlı gazete tarafından bir yazı dizisi olarak yayımlandı.
Sonraki yıllarda Laxmi Agarwal, Alok Dixit adlı bir sosyal aktivistle birlikteliğinden bir kız çocuğu sahibi oldu. Çift 2015 yılında ayrıldı. Alok Dixit, Hindistan’da internet özgürlüğü için mücadele eden ve internet sansürüne karşı mücadeleyi amaçlayan “Save Your Voice” (Sesini Koru) hareketinin yanısıra Laxmi Agarwal’in desteğiyle asit şiddetine karşı bir kampanya olan “Stop Acid Attacks” (Asit Saldırılarını Durdur) kampanyasının da kurucu üyesi olan bir aktivist.

Asit Satışını Durdur kampanyası ve aldığı ödüller 

Agarwal, yürüttüğü “Asit Satışını Durdur” kampanyası dolayısıyla, Kadın ve Çocuk Gelişim Bakanlığı, İçme Suyu ve Sanitasyon Bakanlığı ve UNİCEF tarafından “Uluslararası Kadın Güçlendirme Ödülü”ne layık görüldü. 2014 yılında, Amerika’da dönemin ABD Başkanı Barack Obama’nın eşi Michelle Obama’dan “Uluslararası Cesaretli Kadınlar Ödülü”nü aldı. Michelle Obama ve birçok kişi tarafından, asit saldırılarına karşı mücadelesi takdir edildi.

 

2014’de “Newborns” (Yeni Doğanlar) adlı bir kısa dökümanterde yer aldı.
10 Ocak 2020’de onun hayatından esinlenen “Chhapaak” adlı film yayınlandı.
Laxmi Agarwal, mücadeleci bir kadın ve anne olarak, hemcinsleri için rol modeli olmaya devam ediyor.